B.2.1 Vmbo leerlingenaantal
Ontwikkeling leerlingenaantallen vmbo
| 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | |
|---|---|---|---|---|---|
| Almelo | 641 | 686 | 762 | 780 | 831 |
| Borculo | 387 | 391 | 421 | 435 | 427 |
| Doetinchem | 800 | 865 | 1.023 | 1.054 | 1.062 |
| Enschede | 743 | 769 | 795 | 817 | 834 |
| Twello | 910 | 934 | 976 | 1.005 | 1.026 |
| Zwolle | 571 | 596 | 634 | 689 | 725 |
| Totaal | 4.052 | 4.241 | 4.611 | 4.780 | 4.905 |
De leerlingaantallen (ongewogen leerlingen) stegen in 2023 naar een totaal van 4.905. Nagenoeg alle locaties zijn gegroeid. De lokale omstandigheden zijn gunstig en ons onderwijs spreekt aan. Ondanks de groei in het verslagjaar houden we voor de lange termijn rekening met het eerder voorspelde effect van demografische krimp.
In 2023 heeft Zone.college voor één nieuwkomer subsidie ontvangen vanuit de regeling aanvullende bekostiging eerste opvang nieuwkomers VO.
B.2.2 Vmbo onderwijskwaliteit
Onderwijsresultaten 2023
De onderstaande tabel geeft de onderwijsresultaten in 2023 weer. Alle resultaten liggen boven de norm van de Inspectie van het Onderwijs.
| Onderwijsresultaat | Almelo | Borculo | Doetinchem | Enschede | Twello | Zwolle |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Onderwijspositie | 23,08 | 18,05 | 12,92 | 22,51 | 18,87 | 30,00 |
| Onderbouwsnelheid | 98,93 | 99,13 | 99,56 | 97,03 | 99,14 | 99,44 |
| Bovenbouwsucces basis | 94,42 | 97,79 | 98,14 | 91,01 | 95,43 | 95,26 |
| Bovenbouwsucces kader | 91,85 | 95,02 | 96,75 | 93,40 | 93,58 | 93,46 |
| Bovenbouwsucces gemengd/theoretisch | 93,85 | 93,23 | 97,17 | 88,72 | 92,43 | 96,11 |
Definitie van de indicatoren van de onderwijsresultaten:
- Onderwijspositie: positie in leerjaar 3 ten opzichte van het advies van de basisschool.
- Onderbouwsnelheid: percentage onvertraagde studievoortgang in leerjaar 1 en 2.
- Bovenbouwsucces: percentage onvertraagde studievoortgang vanaf leerjaar 3 per afdeling.
De indicator ‘gemiddeld examencijfer’ is bij de beoordeling van de onderwijsresultaten door de inspectie i.v.m. de coronacrisis niet meegenomen.
B.2.3 Doorontwikkeling profiel groen
Leerlingen in de onderbouw van ons vmbo krijgen lessen Groene Wereld Oriëntatie (GWO). In deze lessen werken ze met dieren, bloemen, planten, groentechniek en voeding. Duurzaamheid speelt een steeds grotere rol. In de bovenbouw kiezen leerlingen voor één van onze groene werelden: de creatieve, gezonde, groen technische, levende of actieve wereld. Binnen iedere wereld is aandacht voor het brede spectrum van groen, maar de context waarin dit plaatsvindt verschilt per wereld. Naast een wereld in de bovenbouw kiezen leerlingen voor beroepsgerichte keuzevakken. Wij bieden keuzevakken in zowel de groene als de grijze sector.
In het voorjaar 2023 zijn we gestart met een onderzoek naar ons lesmateriaal en werkwijze in profiel Groen. Hoever zijn we precies met onze ontwikkelingen? Wat gaat goed en wat behoeft aandacht? Waar kunnen we van elkaar leren? Met behulp van deskresource en interviews is het onderwijs in profiel Groen doorgelicht. De uitkomsten van het onderzoek laat zien dat er veel werk is verzet in het onderwijs van profiel Groen, maar dat er nadrukkelijk een doorontwikkeling nodig is op een aantal onderdelen van het programma. In 2024 zullen we een projectgroep samenstellen die onder leiding van een projectleider gaat werken aan deze doorontwikkeling.
B.2.4 Passend onderwijs vmbo
Precies tien jaar na de invoering van de wet Passend onderwijs (2014) is de door ons gekozen structuur van 1e, 2e en 3e lijns ondersteuning passend gebleken. Daarbij zijn we de laatste jaren steeds meer gaan inzetten op de eerstelijnszorg. Voor de toekomst zal dit nog een grotere investering vragen omdat we als Zone.college vmbo het streven hebben onze scholen inclusiever te maken.
Ondersteuningsstructuur
De eerstelijns ondersteuning richt zich op de basisbehoefte van een leerling. Het heeft een preventief karakter en is voor het grootste gedeelte geïntegreerd in de dagelijkse onderwijspraktijk. Alle docenten hebben de taak en beschikken over de deskundigheid om (extra) ondersteuningsbehoeften te signaleren en deze signalen om te zetten in oplossingsgericht handelen. In 2023 is extra inzet gepleegd op coaching en scholing van het personeel door interne en externe deskundigen. Door middel van onder andere team- en docentenondersteuners (interne deskundigen) kunnen docenten advies krijgen hoe om te gaan met leerlingen met een extra ondersteuningsbehoefte.
De tweedelijns ondersteuning richt zich op leerlingen die meer ondersteuning nodig hebben dan in de eerste lijn geboden kan worden. Deze ondersteuning heeft meer een curatief karakter.
Bij de derdelijns ondersteuning komen ook andere externe instanties in beeld.
Toename ondersteuningsbehoefte en op weg naar meer inclusie
Alle vmbo locaties zijn ook in 2023 opnieuw gegroeid in leerlingaantallen met uitzondering van locatie Borculo. Als gevolg daarvan is het aantal leerlingen met een (extra) ondersteuningsbehoefte ook toegenomen. Daar komt nog bij dat door de maatschappelijke ontwikkelingen van de afgelopen jaren (o.a. corona) de specifieke ondersteuningsbehoeften, zowel in het externaliserende spectrum als men name ook het internaliserende spectrum aanwijsbaar flink zijn toegenomen. Daarbij opgeteld de opdracht vanuit de overheid om meer inclusiever onderwijs aan te bieden geeft een steeds grotere druk op ons ondersteunings-apparaat en ons personeel. Verdere scholing en ontwikkeling van ons personeel blijft daarom een speerpunt. Deze grotere vraag naar ondersteuning heeft ontegenzeggelijk financiële gevolgen. Niet alleen op het gebied van inzet van personeel, maar ook op het gebied van bijvoorbeeld de inrichting van onze gebouwen.
Inzet middelen van zes verschillende samenwerkingsverbanden
Het VO deel van Zone.college neemt deel in zes verschillende samenwerkingsverbanden. Elk samenwerkingsverband heeft zijn eigen governance en geldstromen. In 2023 heeft Zone.college zich ingezet om meer eenheid in de governance van de verschillende samenwerkingsverbanden te krijgen. Dit is gedeeltelijk gelukt. De geldstromen zijn nog steeds verschillend omdat een aantal van de samenwerkingsverbanden het Opting Out model toepassen en een ander deel van de samenwerkingsverbanden het Opting In model. De voor handen zijnde financiële middelen zijn daardoor in elk samenwerkingsverband verschillend. Binnen het vmbo van Zone.college zijn deze middelen op de verschillende locaties vooral ingezet voor personeel t.b.v. klassenverkleining (ca. 75%), expertisepunt inclusief inhuur externe deskundigen (ca. 20%) en maatwerktrajecten en scholing van personeel (ca. 5%).
| Gelden Passend Onderwijs 2023 | Almelo | Borculo | Doetinchem | Enschede | Twello | Zwolle | Totaal |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Rechtstreeks via DUO | € - | € 861.391 | € - | € - | € 1.322.263 | € - | € 2.183.655 |
| Rechtstreeks via samenwerkingsverband | € 1.067.946 | € 43.039 | € 2.069.945 | € 1.535.444 | € 502.263 | € 1.049.099 | € 6.267.736 |
| Totaal | € 1.067.946 | € 904.430 | € 2.069.945 | € 1.535.444 | € 1.824.526 | € 1.049.099 | € 8.451.391 |
Opdracht
In 2022 heeft het bestuur al de opdracht uitgezet om de financiële verschillen in kaart te brengen. Als vervolg daarop is in 2023 de opdracht uitgezet te onderzoeken hoe de zes locaties vmbo in de verschillende samenwerkingsverbanden meer kunnen gaan samenwerken, synergie kunnen creëren om de ondersteuning nog sterker en effectiever te maken. Ook zal worden onderzocht welke ontwikkelingsbehoeftes er Zone.college breed nodig zijn om de komende jaren aan de stijgende behoefte op weg naar meer inclusie nodig zijn. Dit onderzoek zal in 2024 plaatsvinden.
B.2.5 De Vakmanschapsroute en Het Groene Lyceum
Leren vanuit je loopbaanwens in de praktijk, door de praktijk
De Vakmanschapsroute (VMR)
Tevreden studenten en bedrijven
In het onderwijskundig model van de VMR (meester-gezel-structuur) wordt het vakgericht onderwijs zoveel mogelijk aangeboden op bedrijven, door Meesters. Intussen is deze aanpak steeds verder geconcretiseerd en kunnen we spreken over een mooie doorlopende leerroute waar studenten en bedrijven erg tevreden over zijn, zoals ook blijkt uit enquêtes en studentenarena’s. Het is nog te vroeg om nu al uitspraken te doen over de diplomaresultaten voor de studenten die gestart zijn in de vernieuwde route maar we kunnen al wel aantonen dat de doorstroom positief is en de verwachtingen goed. Er is een flinke afname van studenten die voortijdig overstappen naar een andere opleiding. En we constateren een stijging van studenten uit de oudere cohorten die (versneld) hun opleiding afronden met een diploma.
Ook de bedrijven geven aan dat zij de betrokkenheid bij de opleiding als positief ervaren. De rol als Meester of praktijkopleider is intussen een bekend begrip bij de bedrijven waar we mee samen werken en de driehoek tussen de coach, de Meester en de student/gezel wordt erg gewaardeerd vanuit beide partijen.
Studentenaantallen
De vakmanschapsroute wordt uitgevoerd in Enschede, Doetinchem en Twello vanaf resp. 2015, 2016 en 2018. In schooljaar 2023-2024 is ook de locatie Almelo van start gegaan met het aanbieden van VMR.
Op de locaties Enschede en Twello was het tot 2022 mogelijk om na het behalen van een vmbo diploma in te stromen in het vijfde leerjaar van de Vakmanschapsroute. Ruim 30% van de ingeschreven studenten op deze locaties bestond destijds uit deze zogenaamde zij-instromers. Deze zij-instroom bleek om meerdere redenen niet positief uit te pakken waardoor besloten is aanmelders met een vmbo diploma op te nemen in de reguliere aanmeldprocedure van het mbo N2.
In 2020 namen 207 studenten deel aan de VMR (43 studenten in Doetinchem, 105 studenten in Enschede en 60 studenten in Twello). In 2021 waren dit er drie minder (53 studenten in Doetinchem, 99 studenten in Enschede en 52 studenten in Twello). In 2022 waren er op 1 oktober 173 ingeschreven VMR studenten (53 in Doetinchem, 69 in Enschede en 51 in Twello). Tenslotte telt op 1 oktober 2023 VMR 177 studenten in totaal waarbij er 18 in Almelo ingeschreven staan, 62 in Doetinchem, 52 in Enschede en 45 in Twello. Er is sprake van een lichte stijging als gekeken wordt naar de aantallen zonder de zogenaamde zij-instromers. Ook de aanmeldingen vanuit externe instroom neemt licht toe.
Blauwdruk
VMR heeft intussen in de 2,5 jaar een blauwdruk ontwikkeld die op alle uitvoerlocaties wordt uitgevoerd. Het onderscheidt zich van het reguliere onderwijs en begint naamsbekendheid op te bouwen zoals blijkt uit de toename van instroom (intern en extern). Studenten geven terug dat de praktische en loopbaangerichte aanpak herkenbaar is en aanspreekt. De voorbereiding en start in Almelo heeft ervaringen en een aanpak opgeleverd voor de eventuele uitrol naar andere vmbo locaties van Zone.college.
Het Groene Lyceum
651 leerlingen op zes locaties
Het afgelopen jaar heeft in het teken gestaan van de professionalisering van de opleiding. In december is het landelijk convenant HGL getekend. Dit convenant is opgesteld door alle organisaties in Nederland die Het Groene Lyceum aanbieden. Aeres, Melanchton Business School, Lentiz Onderwijsgroep, Terra, Yuverta en Zone.college hebben de landelijke afspraken beschreven en het convenant is ondertekend door de bestuursvoorzitters van alle onderwijsinstellingen. Projectleider van deze onderwijsinstellingen zijn het afgelopen jaar bij elkaar gekomen om te praten over landelijke afspraken, het vernieuwen van de landelijke website en het opstellen van het convenant. Dit zijn belangrijke ontwikkelingen als het gaat om de professionalisering en de naamsbekendheid van HGL.
Vanaf begin 2022 werken we binnen het Zone.college met een projectgroep aan de doorontwikkeling van het Groene Lyceum voor alle locaties van Zone.college. Het geschreven opleidingsplan biedt een basis waar vanuit alle locaties HGL moeten gaan inrichten. Maandelijks komt de projectgroep bij elkaar om alle afspraken te formaliseren en verder uit te werken. De stuurgroep HGL – met daarin de verantwoordelijke directeuren van het vmbo en de directeur van het mbo – neemt de besluiten over de adviezen die worden aangedragen door de projectgroep. De projectleider is de spil tussen de projectgroep en de stuurgroep. Deze structuur heeft er het afgelopen jaar voor gezorgd dat er stappen zijn gemaakt in de doorontwikkeling en verdere professionalisering van HGL. Het is een lopend proces dat in schooljaar 2023-2024 wordt geëvalueerd door de stuurgroep.
