Spring naar inhoud

Duurzaamheid

B.8.1Duurzaamheid

Brede verankering van duurzaamheid bij Zone.college in 2025

De brede verankering van duurzaamheid vormt een van de pijlers van de strategische koers van Zone.college. Duurzaamheid betekent voor Zone.college een evenwicht tussen mens, milieu en economie. Het gaat om zorgvuldig omgaan met de aarde en met elkaar, nu en in de toekomst. Door duurzaamheid breed te verankeren in ons onderwijs en onze organisatie leiden we betrokken wereldburgers op die bijdragen aan een veerkrachtige en duurzame samenleving.

Visie op duurzaamheid

Onze visie op duurzaamheid is gebaseerd op de volgende uitgangspunten:

  • Wij erkennen dat maatschappelijke uitdagingen zoals klimaatverandering, biodiversiteit en voedselzekerheid vragen om een duurzame manier van leren, leven en werken.
  • Wij erkennen dat de beroepen waarvoor wij opleiden door deze ontwikkelingen veranderen en dat het noodzakelijk is hier in ons onderwijs op in te spelen.
  • Wij zijn ervan overtuigd dat wij als onderwijsinstelling de meeste impact kunnen maken via het onderwijs zelf.
  • Wij streven ernaar dat duurzaamheid verankerd is in het DNA van al onze leerlingen, studenten en medewerkers.
  • Wij onderschrijven het SDG Charter en daarmee de 17 Sustainable Development Goals (SDG’s).
Figuur 1. Whole school approach

Whole School Approach

In de strategische koers 2024–2028 zet Zone.college in op een brede verankering van duurzaamheid in onderwijs en organisatie. Daarmee leiden we leerlingen, studenten en cursisten toekomstgericht op tot betrokken, wendbare en duurzame groene wereldburgers. In 2025 werd in samenspel met docenten, leerlingen/studenten/cursisten, managers en experts uit de bedrijfsvoering, duurzaamheid steeds concreter en structureler verankerd in onze organisatie. In 2024 is het programmaplan ‘Brede verankering duurzaamheid Zone.college 2024 - 2028’ ontwikkeld. Dit programmaplan is ontwikkeld vanuit de Whole School Approach. Dit betekent dat wordt gestuurd op samenhang tussen:

  • curricula, pedagogiek en didactiek;
  • gebouwen en bedrijfsvoering;
  • professionele ontwikkeling van medewerkers;
  • samenwerking met de omgeving.

Werken aan duurzaamheid via vier bouwstenen

In het programmaplan wordt deze samenhang in de brede verankering van duurzaamheid in de organisatie gerealiseerd door te werken via vier bouwstenen.

Figuur 2: Verankering duurzaamheid via vier bouwstenen.

Bouwsteen 1: We zijn een gezonde omgeving voor mensen en dieren

Dierenwelzijn
Scholing en bijeenkomst

Op het gebied van dierenwelzijn zijn in 2025 belangrijke stappen gezet. Tijdens een scholingsdag met AnimalConcepts is personeel van alle locaties actief aan de slag gegaan met dit thema. Gezamenlijk is besproken wat Zone.college belangrijk vindt op het gebied van dierenwelzijn, zijn doelen vastgesteld en zijn concrete actiepunten geformuleerd. Daarnaast heeft voor het eerst een bijeenkomst plaatsgevonden voor alle beheerders van de dierverblijven, waarin onder meer is gesproken over de omgang met dierziektes, de ophokplicht en de invloed van de huis- en hobbydierenlijst op het dierbestand.

Huisvesting van onze dieren

Op alle locaties is de huisvesting van dieren beoordeeld en gecontroleerd op naleving van de geldende eisen. Teams hebben gezamenlijk vastgesteld wat wel en niet voldeed, knelpunten geïnventariseerd en verbeterpunten benoemd. Voor de opleiding Paraveterinair is een verkeerslichtmodel ontwikkeld voor de inzet van honden, katten en konijnen binnen de opleiding. Dit model wordt in 2026 landelijk getest en geëvalueerd.

Externe zichtbaarheid

Zone.college was in 2025 ook extern beter zichtbaar op het gebied van dierenwelzijn. De dierenwelzijnscoördinator nam deel aan diverse congressen en workshops door het hele land. Ook zijn, in samenwerking met AnimalConcepts en de VSKBN (Vereniging Stads- en Kinderboerderijen Nederland), twee workshops voor dierverzorgers georganiseerd. Deze workshops zijn in 2025 genomineerd voor de Zilveren Ida Schoonprijs.

Opleiding Paard

Het onderwijsteam Paard zette in het schooljaar 2025–2026 een volgende stap in het innovatief en dierbewust opleiden van studenten. Na de levering van het mechanische paard in 2024–2025 werd lesmateriaal ontwikkeld dat studenten ondersteunde bij het meetbaar verbeteren van hun rijvaardigheid, zonder fysieke belasting voor echte paarden. Uiterlijk 1 februari 2026 wordt minimaal één lesmodule gereed en opgenomen in het curriculum, waarin gestructureerd werd geoefend met het mechanische paard. 

Zone visie op dierenwelzijn

Deze eerste stappen hebben geleid tot beweging en verdere ontwikkeling. In 2026 wordt gewerkt aan een overkoepelende Zone visie op dierenwelzijn, waarin wordt vastgelegd hoe Zone.college met dieren wil werken. Waar nodig wordt de huisvesting verbeterd en wordt een inventarisatie gemaakt op het gebied van voeding en verzorging. Daarnaast wordt opnieuw een jaarlijkse scholingsdag georganiseerd voor medewerkers die met dieren werken, evenals voor professionals uit het werkveld, in samenwerking met de VSKBN en AnimalConcepts.

Uniform registratiesysteem

Ook wordt verder ingezet op professionalisering door de invoering van een uniform registratiesysteem. Hiermee kunnen leerlingen en studenten oefenen met beroepsvaardigheden, terwijl tegelijkertijd waardevolle informatie wordt verzameld over het welzijn van de dieren. Deze gegevens bieden mogelijkheden om bij te dragen aan onderzoek en kennisontwikkeling op het gebied van dierenwelzijn.

Gezonde Kantine

Binnen Zone.college wordt op alle locaties gewerkt aan het stimuleren van gezonde voeding en een gezonde leefstijl. De Gezonde Kantine in het vmbo vormt hierbij een belangrijk onderdeel. Op alle vmbo-locaties wordt aangesloten bij de richtlijnen van het Voedingscentrum (Gezonde School Kantine), met een overwegend gezond aanbod en aandacht voor bewustwording, inclusiviteit en duurzaamheid. Het kantineaanbod bestaat hoofdzakelijk uit volkorenbroodjes, groente, fruit en dranken zonder toegevoegde suikers. Ongezonde alternatieven, zoals snoepautomaten, worden vermeden. Daarnaast is er structureel aandacht voor water drinken, het aanbieden van gratis fruit en het rekening houden met dieetwensen en voedselintoleranties.

Op locatie Enschede is de Gezonde Kantine vergaand ontwikkeld. Deze locatie behaalde als eerste school in Nederland het predicaat Gezondste School en ontving tweemaal de Ideale Schaal van het Voedingscentrum. Leerlingen zijn hier actief betrokken bij de organisatie van de kantine en de verkoop van gezonde producten. Locatie Almelo biedt diverse dagen in de week een verantwoord aanbod zoals volkorenbroodjes met beleg, high proteïne zuivelproducten, vers fruit en diverse watertappunten. Ook deze kantine heeft het hoogste haalbare certificaat “ideaal’’ van het voedingscentrum. De locatie Doetinchem werkt al meerdere jaren met een gezonde kantine zonder snoepautomaten. Locaties Borculo en Twello werken eveneens met de gezonde kantine en hanteren bij de snoepautomaten de 80-20 regeling. Locatie Zwolle is sinds januari 2026 over op een nieuwe cateraar. Deze cateraar werkt volgens de richtlijnen van de gezonde kantine van het voedingscentrum. Zij zijn ook voornemens om een zilveren schaal te behalen. Naast een verantwoord voedingsaanbod wordt ook ingezet op beweging en samenwerking met lokale organisaties, onder andere bij het verzorgen van gezonde maaltijden tijdens studiedagen en bijeenkomsten. Op locatie Zwolle wordt bij bijeenkomsten gezorgd voor een evenwichtig en gezond aanbod, met aandacht voor dieetwensen.

Zone.college blijft zich op alle zes vmbo-locaties inzetten voor het verder versterken en borgen van de ‘Gezonde Kantine’, onder andere door het betrekken van leerlingen, het gebruik van lokale producten en het blijvend aansluiten bij landelijke kwaliteitscriteria.

Bouwsteen 2: We verlagen onze CO2-uitstoot

Facilitair Zone.breed
Activiteiten

Servies en waterflesjes: We maken alleen gebruik van herbruikbaar servies (conform nieuwe wetgeving per 1/1/24). We kopen geen (plastic) flesjes met water in. In 2025 zijn alle plastic of kartonnen bekers uit de organisatie verdwenen.

Materieel: Voor materieel zoeken we leveranciers binnen de Scholenregeling. Het uitgangspunt is werken met elektrisch aangedreven materieel i.p.v. diesel, benzine, mengsmering, etc.  In 2025 zijn hiervoor nieuwe overeenkomsten afgesloten.

Kantoorartikelen en overige (les)materialen: Bestellingen van kantoorartikelen worden gedaan via lopende overeenkomsten en bij voorkeur niet via Bol.com. Aanvragen voor bestelling worden met het oog op transport en verpakkingsmateriaal zoveel mogelijk verzameld en gelijktijdig uitgezet. In 2025 zijn er nadere analyses per locaties gemaakt en de bestelafspraken, waar mogelijk herzien.

Aankleding gebouwen: We kiezen bij het aankleden van gebouwen voor open dagen, diploma-uitreikingen of feesten zoveel mogelijk voor materialen die we kunnen hergebruiken. 

Geschenken, bloemen, planten: Onze geschenken (relatiegeschenken, kerstpakketten, cadeaus voor collega’s) en de bloemen en planten die we aanschaffen als cadeaus of om onze locaties mee aan te kleden tijdens feesten en open dagen zijn op een verantwoorde manier geproduceerd. Behalve duurzame productie kiezen we waar mogelijk ook voor regionale producten.

Vervoer: Bij school-, studie- en dienstreizen reizen we bij voorkeur met de fiets, openbaar vervoer, gezamenlijk vervoer (carpoolen) of elektrische voertuigen. Bij besluitvorming over deelname aan internationale projecten en/of samenwerkingsverbanden worden afwegingen gemaakt ten aanzien van de kwaliteit en impact van de bijdrage aan de Sustainable Goals (SDG’s) ten opzichte van de reisbewegingen. In 2025 is een aanbesteding voor leerlingen- en studentenvervoer voorbereid waarbij duurzaamheid een nadrukkelijk plaats in de aanbesteding krijgt. Voor 2026 gaan we bezig met planvorming om het aantal (dienst-) reizen te verminderen.

Bedrijfskleding: We stimuleren hergebruik van bedrijfskleding (doorgeven van kleding die niet meer gebruikt wordt maar wel in goede staat is aan collega’s van dezelfde of een andere locatie) waardoor er minder nieuwe kleding aangeschaft hoeft te worden. We kiezen bewust voor een leverancier die duurzame keuzes maakt in het productieproces van de kleding. In 2025 heeft er een evaluatie plaatsgevonden van het beleid omtrent bedrijfskleding. In de nieuwe (bestel-) procedure worden de uitkomsten hiervan meegenomen. Waar mogelijk voorkomen we verspilling.

Projecten

Project Facilitaire zaken gericht op vermindering energiegebruik: Er zijn vele energiebesparende maatregelen getroffen in 2025. Enerzijds door een duurzaam MJOP en anderzijds door investeringen in het klimaatsysteem (betere afstelling) en meer gebruik van alternatieve energiebronnen.

Project Facilitaire zaken gericht op verminderen afval: Er wordt een afvaldashboard ingericht en in gebruik genomen, daarna wordt doelstelling vastgesteld, richtlijn is vermindering met eerst 5% en doorgroei naar 15%.

Project Facilitaire zaken gericht op elektrificatie van ons wagenpark: In 2025 zijn uitsluitend elektrische bussen aangeschaft. Eveneens zijn op locaties laadpalen geplaatst.

Vmbo-locaties
Duurzame schoonmaakmiddelen

Voor de schoonmaak, was- en zeepmiddelen wordt op de vmbo-locaties gebruikgemaakt van ecologische (of biologische) producten. Deze middelen vallen binnen de bestaande schoonmaakaanbesteding en dragen bij aan een verantwoorde en milieubewuste bedrijfsvoering.

Groene inrichting van locaties

Onze vmbo locaties zijn groen ingericht met onder andere groene wanden en moswanden. Daarnaast wordt gewerkt aan verdere vergroening van de centrale hallen. In Zwolle zijn buiten de blinde gevels voorzien van groen of uitgevoerd met een schildering aangebracht met luchtzuiverende verf, wat bijdraagt aan een gezondere en aantrekkelijkere leer- en werkomgeving.

ICT

De afdeling ICT van Zone.college draagt actief bij aan duurzaamheid en energie-efficiëntie. Belangrijke initiatieven zijn:

  • Inzet apparatuur zoveel mogelijk op laptops, laptops hebben zo’n 75% minder aan materialen en grondstof nodig dan een desktop.
  • Oude apparatuur wordt gerecycled of krijgen een tweede leven door gespecialiseerde bedrijven.
  • Inzet van virtualisatie software voor servers bespaart veel energie.
  • Doorpakken op digitalisering voor bijna alle bedrijf/onderwijs processen zorgt voor papierbesparing.
  • Centralisatie van ICT-diensten zorgt voor kosten/energie/grondstoffen besparing.
  • Luchtkwaliteit in de klas (uitgedrukt in temperatuur, luchtvochtigheid, CO2 en/of TVOC) wordt actief gemeten en centraal opgeslagen, historische analyse is hierbij mogelijk.
  • Vervangen van apparatuur zoals laptops, touchscreens en tv’s wordt ver voorbij de economische en technische levensduur gedaan, dit bespaart grondstoffen en energie.
  • Collega’s van afdeling ICT kiezen bewust voor een optimale mix tussen fysiek en digitaal vergaderen om kosten en uitstoot te besparen.
  • Slimme ICT-keuzes die het mogelijk maken overal (veilig) te kunnen werken, thuis, hybride, zorg voor minder woon/werk verkeer.
  • Specifieke printer rapportages van het printgebruik gaan maandelijks naar de schoollocaties om gerichte besparingen in afdrukken te kunnen maken.
  • Strategisch inzetten van energiezuinige cloud diensten voor collectieve diensten.
  • ICT-apparatuur zoals bijvoorbeeld laptops hebben een centraal beleid voor de slaapinstellingen, om zo optimaal energieverbruik mogelijk te maken.
  • Duurzame bedrijven gekozen als Leverancier/Recycle partner door afdeling ICT:

Bouwsteen 3: We leiden onze leerlingen, studenten en medewerkers op tot groene wereldburgers

Bij Zone.college bereiden we onze leerlingen, studenten en cursisten toekomstgericht voor. We stimuleren hun ontwikkeling tot brede, wendbare en actieve groene wereldburgers, passend bij hun belevingswereld en leerbehoeften. Ons onderwijs sluit aan bij maatschappelijke ontwikkelingen en arbeidsmarktvraag, zodat zij optimaal voorbereid zijn op een continu veranderende wereld.

Vmbo 
Groen Wereldburgerschap (GWB)

2024 is onder ‘Groen Wereldburgerschap’ beleid ontwikkeld om duurzaamheid, burgerschap en internationalisering beter te verbinden. Het voorkomt overlap in het onderwijs en draagt bij aan de ontwikkeling van kritische, actieve wereldburgers die bijdragen aan een duurzame toekomst. GWB valt onder de basisvaardigheden. Voor de basisvaardigheden is in 2025 een projectleider aangesteld.

Figuur 3: Groen Wereldburgerschap als een van de basisvaardigheden in het vmbo

In 2025 is verdere invulling gegeven aan de implementatie van duurzaamheid binnen de curricula. Het in 2024 ontwikkelde beleidskader Groen Wereldburgerschap biedt richting aan de samenhang tussen duurzaamheid, burgerschap en internationalisering en is in 2025 vertaald naar de onderwijspraktijk. Dit kader ondersteunt teams bij het versterken van samenhang. Bovendien zijn de Sustainable Development Goals ingevoerd als herkenbare items. Door Groen Wereldburgerschap explicieter te integreren in lessen en projecten wordt bijgedragen aan de vorming van actieve, kritische en verantwoordelijke groene wereldburgers die kunnen participeren in een duurzame en toekomstbestendige samenleving.

Profiel groen

In het afgelopen jaar is duurzaamheid verder verdiept en concreet verankerd binnen het (nieuwe) aanbod van de werelden. In 2025 is daarin een belangrijke vervolgstap gezet door duurzaamheid structureel te implementeren in de nieuw ontwikkelde Integrale Opdrachten. Daarnaast heeft duurzaamheid een vaste plek in het materiaal van De Groene Wereld, dat in de lessen wordt ingezet.

Er is gekeken naar terugkerende duurzaamheidsvraagstukken binnen het onderwijs, op basis van onze Syllabus (eindtermen) en de integrale opdrachten. Dit heeft geleid tot het formuleren van een aantal hoofdthema’s die veelvuldig terugkomen in de opdrachten: diervoeding, terreininrichting, materialen voor dierverblijven, schoonmaken, dierenwelzijn, mensenvoeding, verpakkingsmaterialen van voedsel en bloemen. Deze thema’s maken duurzaamheid voor leerlingen concreet en herkenbaar, doordat zij theorie direct koppelen aan praktijk en aan actuele maatschappelijke vraagstukken.

Rond deze hoofdthema’s zijn ideeën aangedragen en uitgewerkt binnen het project, waarna deze zijn meegenomen naar de locaties. Ook zijn voorbeeldopdrachten en inspirerende lesideeën gedeeld om onderwijsteams te ondersteunen in het onderwijs. Daarnaast is ingezet op extra verdieping op het thema dierenwelzijn. Door deze aanpak krijgt duurzaamheid steeds meer een vanzelfsprekende plek in het curriculum: niet als los onderwerp, maar als integraal onderdeel van het denken en handelen van leerlingen.

Eco-schools

Eco-Schools is een wereldwijde beweging van scholen die met leerlingen werk maken van duurzaam denken en doen. Wereldwijd doen er al 49.500 scholen in 95 landen mee aan het programma, waaronder ook Zone.college met alle vmbo-locaties. De samenwerking van de eco-teams van alle locaties krijgt steeds verder vorm, zodat we schoolbreed kennis kunnen delen en elkaar kunnen inspireren en ondersteunen. Zo is er een uitwisseling geweest tussen leerlingen van verschillende locaties waarbij de leerlingen workshops hebben verzorgd voor elkaar. Tevens hebben drie locaties gezamenlijk (docenten én leerlingen) een landelijke themadag over duurzaamheid van Leren voor morgen bezocht wat een inspiratievolle dag is geweest voor alle betrokkenen. Met behulp van zeven stappen onderzoeken leerlingen per locatie de school en werken ze aan acties om deze te verduurzamen. De leerlingen komen ongeveer eens per maand samen om de doelen te bespreken. De doelen gaan bijvoorbeeld over energie te besparen, afval te verminderen of het schoolplein te vergroenen. Als kers op de taart kan de school het internationale keurmerk voor duurzame scholen behalen: de Groene Vlag. Deze hebben alle locaties ook behaald.

Mbo

Ook in de lesprogramma’s van onze mbo-opleidingen had duurzaamheid in 2025 een prominente plaats. Duurzaamheid is structureel verweven in het curriculum. Een aantal inspirerende voorbeelden worden hieronder gegeven.

Binnen de opleidingen van Veehouderij speelt duurzaamheid een steeds belangrijkere rol. Dit kwam onder meer tot uiting in verschillende eenheden, zoals Oriëntatie op het werken in de landbouwsector, toekomstgerichte landbouw en strategisch management. Deze aandacht voor duurzaamheid sloot aan bij maatschappelijke ontwikkelingen en was ook zichtbaar in het kwalificatiedossier, waarin duurzaamheid steeds nadrukkelijker terugkwam. In de Proeve reflecteerden studenten op hun eigen handelen in relatie tot hun omgeving. Daarnaast startte een practoraat dat zich richtte op de rol van het beroepsonderwijs in de transitie van de agrozone en liep het project ReGeNL.

Bij de opleiding Green Design vormde duurzaamheid een belangrijk uitgangspunt. Dit was één van de redenen waarom eigen lesmateriaal werd ontwikkeld. Daarnaast werden specifieke modules ontwikkeld die gericht waren op duurzaamheid, waaronder Oog voor de natuur, Echt groen doen - begin bij jezelf en Echt groen doen in bedrijf en sector. Daarbij werd verkend hoe ook bedrijven meer konden worden betrokken bij duurzaamheidsvraagstukken.

Binnen de opleidingen Groen nam het belang van duurzaamheid verder toe. Thema’s zoals klimaatadaptatie en klimaatbestendige beplanting kregen een steeds prominentere plek in het kwalificatiedossier. Vanuit het meerjarenplan Tuin en Landschap werd ingezet op het verder uitdiepen van deze thema’s. Daarnaast waren er al meerdere keuzedelen beschikbaar op het gebied van duurzaamheid.

Ook binnen Groen, Grond en Groene Infra (GGGI) werd in het onderwijs aandacht besteed aan duurzaamheidsthema’s zoals niet-kerende grondbewerking, het voorkomen van uitspoeling en integrale gewasbescherming. Collega’s in Hardenberg startten in 2025 met het verzorgen van het keuzedeel Agro-ecologie.

Duurzaamheid was ook een structureel onderdeel van het onderwijs binnen de opleiding Paraveterinair. In het kader van hun beroepsopdrachten onderzochten studenten onder meer afvalstromen in operatiekamers en interviewden zij medewerkers in klinieken over werkdruk en werkgeluk. Dit droeg bij aan bewustwording en aan het ontwikkelen van oplossingen voor het behoud van professionals in een sector die kampte met hoge uitval.

Biobased materialen komen aan bod binnen de eenheid Telen voedergewas bij de opleiding Veehouderij en binnen de eenheid Akkerbouwgewassen bij GGGI. Waterbeheer en biodiversiteit maken onderdeel uit van de eenheid Toekomstgerichte landbouw.

Kwalificatiedossier Coördinator Duurzaamheid

In september 2025 is de projectgroep gestart met de ontwikkeling van de opleiding Coördinator Duurzame Leefomgeving. Deze opleiding is beoogd om in het schooljaar 2027-2028 te starten binnen Zone.college. De inhoudelijke verdieping op duurzaamheidsthema’s en de verbindende rol zowel intern als extern maakt dat deze opleiding het in zich heeft om als organisatie de volgende stap te kunnen maken in de verankering van duurzaamheid binnen het curriculum van Zone.college én daarbuiten.

Groei.zone

Groei.zone en de mbo-opleidingen volgen gezamenlijk de ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid, elk gericht op een eigen doelgroep. De ontwikkeling van de nieuwe opleiding Coördinator Duurzame Leefomgeving zal na afronding ook opgenomen worden in het aanbod voor het volwassenonderwijs. In 2025 zijn er met regionale partners en landelijk brancheverenigingen diverse cursussen en opleidingen verzorgd en ontwikkeld. Voorbeelden hiervan zijn: inzicht in de melkveehouderij, duurzaamheid in de beroepspraktijk en ecologisch natuurbeheer. Voor 2026 zal ook innovatie en ontwikkeling van nieuw aanbod, met aandacht van de duurzaamheid en bijbehorende transitie, op de agenda staan.

Bouwsteen 4: We leveren, samen met bedrijven, een bijdrage aan de belangrijke transities en helpen studenten om een keus te maken voor een rol die hen past op de arbeidsmarkt van de toekomst 

Initiatieven bij mbo-opleidingen van Zone.college

Deze bouwsteen was in 2025 zichtbaar binnen veel mbo-opleidingen van Zone.college. In 2025 kreeg deze samenwerking en toekomstgerichte benadering onder meer vorm door bedrijfsbezoeken aan duurzame ondernemingen en het inzetten van gastlessen vanuit het werkveld en waar mogelijk worden er projecten uitgevoerd met of in opdracht van deze bedrijven. Enkele voorbeelden:

  • Zone.college is partner in het project ReGeNL.
  • Zone.college is partner van Deltaplan Biodiversiteitsherstel.
  • Zone.college is één van de groene HotSpots van de VHG.
  • Zone.college is betrokken bij de Climate Campus Zwolle.
  • Studenten Teelt en technologie hebben samen met Vivent Biosignals een proef uitgevoerd naar plantgestuurde irrigatie.
  • Zone.college is de voorbereiding op het practoraat 'De rol van het beroepsonderwijs in de transitie van de Agro.zone' gestart.

In 2025 brachten derdejaarsstudenten van de opleiding Geo, Data & Design een bezoek aan Hogeschool Saxion. Deze dag stond in het teken van inspiratie, nieuwe inzichten en toekomstgericht denken en sloot naadloos aan bij het lesprogramma, waarin onder andere hittestress centraal staat. Studenten volgden het college Klimaatadaptatie en kregen een rondleiding op het klimaatplein, waar zij zich verdiepten in oplossingen voor een klimaatbestendige leefomgeving en kennismaakten met concrete klimaatadaptieve maatregelen. Daarbij werd ook de grote rol van data in ontwerp- en beslisprocessen zichtbaar. Ook binnen de opleiding Teelt was duurzaamheid in 2025 een terugkerend thema, wat onder meer tot uiting kwam in diverse berichten op het intranet.

De opleiding Coördinator Duurzame Leefomgeving zal in de toekomst een belangrijke verbindende rol gaan spelen voor deze samenwerking.

De tam-tamgroep Duurzaamheid

Na het vertrek van de programmanager Duurzaamheid heeft binnen Zone.college een heroverweging plaatsgevonden t.a.v. hoe we het duurzaamheidsdenken en -handelen verder brengen in de organisatie en te zorgen dat het van ‘ons allemaal’ wordt. We gaan hierbij uit van een gedeelde verantwoordelijkheid in de organisatie.

In plaats van opnieuw een programmamanager aan te stellen is besloten een beweging op gang te zetten samen met de medewerkers die dwars door de organisatie heen al actief bezig zijn met dit thema. Niet via de formele lijn, maar op basis van waar de energie zit in de organisatie. Op basis van bestaande initiatieven en intrinsieke motivatie. Dit onder begeleiding van de portefeuillehouders Duurzaamheid vanuit het vmbo en mbo. Hun rol is de beweging aan te jagen en te faciliteren.

Bij de aanpak wordt gekeken door de bril van meervoudige waardecreatie: naast economische ook ecologische en sociale waarde. Duurzaamheid gaat niet alleen over een groenere wereld, maar ook over een menswaardige en inclusieve samenleving. Leerlingen en studenten leren zich hierin te verhouden tot elkaar en de maatschappelijke vraagstukken.

De aanpak is gestoeld op Viral Change van Leandro Herrero. Je begint met een kleine groep (de tam-tamgroep) om beweging te creëren, vanuit ambitie en daar waar energie op zit. En net als een virus zorg je dat het zich gaat verspreiden. Totdat het ‘het nieuwe normaal’ wordt.

In december 2025 is de tam-tamgroep voor het eerst bij elkaar gekomen om de gezamenlijke koers te bepalen. Er is input geleverd om tot een duurzaamheidskompas te komen voor Zone.college, dat richting geeft aan alle activiteiten in de organisatie: zowel voor het onderwijs, als de arbeidsorganisatie en het facilitaire management. De opbrengst van deze bijeenkomst heeft geleid tot een gedeeld begrip van duurzaamheid binnen onze school, vanuit meervoudige waardecreatie. Daarnaast zijn de eerste contouren van een duurzaamheidskompas verkend en zijn bestaande initiatieven in kaart gebracht. Tot slot is uitgesproken dat de tam-tamgroep eigenaarschap en betrokkenheid ervaart bij dit onderwerp. In 2026 brengen we dat kompas verder de organisatie in en zorgen we dat de tam-tamgroep uitbreidt, opdat de beweging in de organisatie gaat groeien.

Voor de leerlingen en studenten betekent deze ontwikkeling dat duurzaamheid steeds zichtbaarder en concreter onderdeel wordt van hun leerdoelen. Duurzaamheid is daarmee geen los thema, maar verweven in de dagelijkse onderwijspraktijk en worden leerlingen beter voorbereid op hun rol in de maatschappij.